Author Archives: Kacper Rotarski
PROSTE ODDZIAŁYWANIA
Proste oddziaływanie liniowe można opisać za pomocą relacji matematycznych, w których zmienna zależna rośnie lub maleje proporcjonalnie do wartości zmiennej niezależnej (np. zależność dro|;i i czasu, gdy samochód porusza się ze stałą średnią prędkością po autostradzie). W przypadku oddziaływań nieliniowych
POWIĄZANE POJĘCIA
Z pojęciem złożoności wiąże się więc pojęcie różnorodności elementów i wzajemnych oddziaływań, nieliniowości tych oddziaływań i pojęcie całości zorganizowanej. Wynika z tego bardzo szczególne zachowanie złożonych systemów, które jest trudne do przewidzenia. Charakteryzuje się ono powstawaniem nowych właściwości i dużą
ASPEKT STRUKTURALNY
Podstawowe cechy strukturalne każdego systemu są następujące:Granica określająca zasięg systemu i oddzielająca go od świata zewnętrznego. Jest to błona komórkowa, skóra na ciele, mury miejskie, granice państwa.Elementy albo składniki, które można policzyć i połączyć w kategorie, rodziny czy populacje. Chodzi
ASPEKT FUNKCJONALNY
Podstawowymi cechami funkcjonalnymi każdego systemu są: Strumienie energii, informacji lub elementów przepływające pomiędzy zbiornikami. Strumienie te wyrażane są w ilościach przepływu na jednostkę czasu (wydajność). Może więc być mowa o strumieniu pieniędzy (pobory miesięczne:), strumieniu produktów gotowych (liczba samochodów opuszczających
ZAWORY KONTROLUJĄCE
Zawory kontrolujące przepływy różnych strumieni. Każdy zawór można wyobrazić sobie jako ośrodek decyzji odbierający informacje i przekształcający je w działanie. Na przykład: szef przedsiębiorstwa, instytucji, czynnik transformacji lub jej katalizator, jak enzym. Celem tych działań jest zwiększenie lub zmniejszenie intensywności
DWA TYPY
Istnieją dwa typy pętli sprzężenia zwrotnego: dodatni- i ujemny. Na dodatnich pętlach sprzężenia zwrotnego opiera się cała dynamika zmian systemu (np. wzrost i ewolucja). Na pętlach ujemnych opiera się regulacja i stabilność (przywracanie równowagi i autokonserwacja).Taki wyobrażeniowy model łączy symbole
W NAWIĄZANIU DO PRZESZŁOŚCI
W systemie, w którym dokonuje się transformacja, znajdują się wejścia i wyjścia. Wejścia są wynikiem wpływu otoczenia na system, a wyjścia działaniem systemu na otoczenie. (Wejścia i wyjścia nazywane są również danymi i wynikami albo z angielskiego input i output.)
PĘTLA DODATNIA: WZROST ROZBIEŻNOŚCI
Pętla sprzężenia dodatniego prowadzi do narastania rozbieżnego: nieskończonej ekspansji, eksplozji (runaway w nieskończoność) lub totalnego zablokowania wszelkiej działalności (runaway do zera). „Więcej” prowadzi do „więcej”, jak w przypadku śnieżnej kuli. Można wskazać na liczne przykłady: reakcja łańcuchowa, wzrost demograficzny, rozwój
PĘTLA UJEMNA: ZBIEŻNOŚĆ ZMIERZAJĄCA DO CELU
Pętla sprzężenia zwrotnego ujemnego prowadzi do zachowań adaptacyjnych lub finalnych, to znaczy wydających się zmierzać do celu, jakim jest utrzymanie poziomu, temperatury, stopnia koncentracji, szybkości, kierunku. W niektórych przypadkach cel wynika sam z siebie i utrzymywany jest przez ewolucję, system
ROLA STRUMIENI I ZBIORNIKÓW
Zachowanie się każdego systemu, bez względu na stopień jego złożoności, zależy przede wszystkim od dwóch typów zmiennych: zmiennych strumienia i zmiennych stanu (czy poziomu). Zmienne strumienia to owe zawory kontrolujące strumień, a zmienne stanu wskazują, jaka jest zawartość zbiornika. Zmienne strumienia
RÓŻNICE ZMIENNYCH
Gdyby zastąpić strumień wody strumieniem jednostek (roczna liczba urodzin), zmienną stanu stałaby się populacja w danym momencie.Różnicę między zmienną strumienia i zmienną stanu doskonale ilustruje różnica między rachunkiem bieżącym i bilansem przedsiębiorstwa. Rachunek eksploatacyjny mieści się pomiędzy dwoma punktami w
ZRÓWNOWAŻENIE BUDŻETU
Konto w banku (zbiornik) wypełnia się lub opróżnia w zależności od wpływu i odpływu pieniędzy. Stan czy sytuacja konta w określonym terminie jest zmienną stanu. Pensje i dochody właściciela konta reprezentują wejściowy strumień pieniędzy, wyrażający się ilością pieniędzy na jednostkę
Loading ...
