Instynkt rodzicielski pomoże nam znaleźć sposób na bezkonfliktowe wyprowadzenie dreptu- sia z okresu, gdy broni się on przed zaśnięciem. Tylko w ten sposób niewielki i przejściowy problem nie urośnie do problemu dużego i trudnego do rozwiązania. W miarę jak dziecko staje

Niedobrze jest, gdy ze snem kojarzą się takie pojęcia, jak strach, niechęć, smutek opuszczenia, niepokój. A tak nie­stety bywa i to z różnych powodów. W wielu rodzinach na przykład położenie do łóżka stosuje się jako doraźną karę za przewinienie. O

Problem nasila się do rozmiarów prawdziwej katastrofy, gdy wymierzoną „karę-łóżko” spotęgować ma ciemność. Można doszukać się, jak sądzę, irracjonalnego lęku przed ciemnością, dręczącego niektórych mądrych skądinąd i dzielnych ludzi, w tym właśnie „wymiarze sprawie- dliwości”.W bardzo wielu wiarygodnych biografiach wielkich ludzi,

Rzeczy i zdarzenia, widziane i słyszane w ciągu dnia, przychodzą do dziecka w nocy w formie dziecięcych strachów, które dla nas, ludzi dorosłych, jakże często są bez uzasadnienia. Bo gdy w pamięci człowieka dorosłego nie pozostanie nic z jego własnego

A bałam się wspaniałych orłów, rozpościerających ogromne skrzydła nad gmachem warszawskiego banku. Wstydziłam się swego strachu, bo wiedziałam, że orły są z kamienia. Wstydząc się, sama musiałam pokonywać strach nocnych widziadeł, gdy poruszały się skrzydła wielkich ptaków, gdy ich kamienne

I tak mijają te ,białe noce”, miłe sercu dziecka, stając się dla niego potrzebą, nawykiem, rytuałem, dla matki – udręką, przyczyną wyczerpania i nieporozumień rodzinnych, zwy­czajnym ludzkim zniechęceniem do wszystkiego, co nie jest związane bezpośrednio z dzieckiem. Jest to oczywiście stan

Dawny dobry zwy­czaj prowddzenia ,,doruMycTT’rozmów” poza zasięgiem dziecięcych uszu, stał się anachronizmem już choćby tylko z przyczyny małych i akustycznych mieszkań. Zasłyszane zdania, urywki niezrozumiałych kwestii, pobudzający wyo­braźnię, niecodzienny ton głosu – wszystko to gromadzi się w dziecku^Jay-iiderzyć w nie

Niestety, często te proste sposoby zawodzą. Jakaś nie­znana nam przyczyna przeszkadza dziecku zasnąć lub powoduje, że budzi się ono w środku nocy, woła nas, pła­cze i histeryzuje, gdy odmawiamy mu zgody na przemie­nianie nocy w dzień. Nasze zdecydowanie i silna wola